Overzicht:

Ziektebeeld en symptomen

De ziekte van Menière is een aandoening waarbij de vochtbalans van het binnenoor verstoord is. Het evenwichtsorgaan en het gehoororgaan in het binnenoor beschikken over holle bogen die zijn gevuld met vloeistof. Bij een aanval van de ziekte van Menière zijn de bogen van het slakkenhuis echter te vol. De drie belangrijkste, klassiek bekende symptomen van de ziekte van Menière zijn:
  • sterke duizelingen en draaierigheid die een paar minuten tot een paar uur duren
  • doofheid
  • geluiden in het oor (tinnitus)
De ziekte heeft evenwel nog andere bijwerkingen, zoals:
  • druk op de oren
  • misselijkheid en overgeven
  • sterke transpiratie
  • oogsiddering (nystagmus)
De ziekte van Menière doet zich meestal voor tussen het 20e en 50e levensjaar en betreft in de regel slechts één oor. Bij een langdurig ziekteverloop neemt echter de waarschijnlijkheid toe dat ook het andere oor door de ziekte wordt aangetast. Door de vaak langdurige, sterke duizelingen worden veel patiënten misselijk en moeten overgeven. Tijdens de aanvallen blijven patiënten echter volledig bij bewustzijn.

Dit zorgt bij patiënten die de ziekte van Menière hebben vaak tot een spiraal van angst: ze zijn bang voor een nieuwe aanval en raken daardoor onder stress. De psychische component van de ziekte van Menière mag dus niet onderschat worden. Tussen afzonderlijke aanvallen kunnen dagen, weken, maanden of zelfs jaren liggen. Positief is dat het aantal aanvallen met duizeligheid vaak in de loop van de ziekte afneemt.

Oorzaken

De precieze oorzaken zijn niet bekend, maar er bestaan bepaalde theorieën. Een mogelijke oorzaak kan bijvoorbeeld een scheur zijn in het membraan van Reissner, een dun celmembraan in het slakkenhuis in het binnenoor. Bij een scheur van dit membraan ontsnapt een vloeistof (kaliumarme perilymfe) die de druk op het slakkenhuis van het betreffende oor vergroot. Andere oorzaken kunnen virusinfecties zijn, die een middenoorontsteking veroorzaken.

Laat u onderzoeken door een NKO-arts, want duizeligheid, tinnitus en gehoorverlies kunnen ook anders ontstaan en hoeven niet altijd te maken te hebben met de ziekte van Menière.

Diagnose

Wanneer de symptomen u bekend voorkomen, moet u beslist dringend een NKO-arts consulteren. Om de diagnose van de ziekte van Menière te stellen en mogelijke oorzaken te kunnen bepalen, voert deze enkele testen uit. De arts onderzoekt bijvoorbeeld de gehoorgang en voert een tweezijdige gehoortest uit om te bepalen of het gehoor aan de aangetaste zijde anders is dan bij het gezonde oor. Omdat duizeligheid ook tot de typische symptomen behoort, onderzoekt de neus-keel-en-oorarts ook het evenwichtsorgaan en de ogen van de patiënt.

Om te ontdekken of de aanval misschien toch wordt veroorzaakt door een andere ziekte, wordt bovendien de medische geschiedenis van de patiënt doorgenomen.

Gehoorverlies bij de ziekte van Menière

Gehoorverlies behoort tot de belangrijkste symptomen van de ziekte van Menière. In de meeste gevallen gaat het om gehoorverlies aan één kant. Aanvankelijk treedt de doofheid vaak alleen op tijdens een aanval, om vervolgens weer te verdwijnen. Vaak kan na langere ziekte echter ook een blijvende, sterke storing van het geluidssignaal ontstaan. De kenmerkende doofheid van de ziekte van Menière betreft vooral de lage tonen, zodat goed horen steeds moeilijker wordt. Wanneer u zelf de indruk hebt dat u aan gehoorverlies lijdt, moet u een audicien raadplegen.

Behandeling

De ziekte van Menière is momenteel nog ongeneeslijk. Tot op heden is niet duidelijk wat de ziekte precies veroorzaakt. De symptomen kunnen echter met medicijnen en/of operatief worden bestreden.

Medicatie
Voor behandeling van de duizeligheid worden bepaalde medicijnen, zogenoemde antivertiginosa, verstrekt (anti [gr.] = tegen, vertigo [lat.] = duizeling). Aangezien door de duizeligheid vaak misselijkheid ontstaat, worden ook vaak middelen tegen misselijkheid aanbevolen. Ook kan door medicatie het evenwichtsorgaan worden uitgeschakeld, waardoor de aanvallen van duizeligheid kunnen worden gestopt. Het gehoor van de patiënt kan hierdoor echter nog slechter worden.

Operatie
Er bestaan ook operatieve behandelingen. In sommige gevallen wordt met een operatieve ingreep bijvoorbeeld de zenuw van het evenwichtsorgaan doorgesneden (neurectomie), zodat de duizelingen niet meer kunnen optreden. Een andere behandelingsmethode kan een saccotomie zijn, waarbij een minuscule opening zorgt voor vermindering van de druk in een deel van het middenoor.
 

Hoortoestel
Het gehoorverlies bij mensen met de ziekte van Ménière is niet constant. Een hoortoestel kan helpen bij het gehoorverlies of het oorsuizen, maar door de wisseling in gehoorproblemen is het niet eenvoudig om het juiste hoorapparaat of de juiste instelling te vinden. Door goed samen te werken met de audicien is het zeker mogelijk om een geschikt hoortoestel te vinden voor uw gehoorverlies en dit hoorapparaat zo optimaal mogelijk af te stellen.

Hoe kunnen betrokkenen omgaan met de ziekte?

Aangezien de oorzaken van de ziekte van Menière niet volledig gekend zijn, bestaan er helaas ook geen sluitende maatregelen als preventie of therapie van de ziekte. Het is daarom van belang om te leren omgaan met de ziekte. Veel betrokkenen bij de ziekte van Menière zijn van mening dat evenwichtstraining, beweging en ontspanning helpen om beter met de ziekte te leven, ook al bestaan hiervoor geen wetenschappelijke bewijzen.
In elk geval is een gezonde levensstijl vanaf de diagnose van de ziekte absoluut aanbevolen. Vermijd daarom roken en stress en schakel over naar een natriumarm en kaliumrijk voedingspatroon.

Mocht u bij zichzelf symptomen als duizeligheid, draaierigheid en doofheid geconstateerd hebben, adviseren wij u een audicien te raadplegen.